Pracodawcom zatrudniającym osoby z niepełnosprawnościami (OzN) przysługuje miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń tych pracowników. Kto może je otrzymać? Jakie warunki musi spełnić? W jakich sytuacjach pomoc nie zostanie przyznana? Jakie są maksymalne kwoty dofinansowań i kiedy mogą ulec zwiększeniu? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w poniższym tekście.
Kto może ubiegać się dofinansowanie do wynagrodzenia OzN?
Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika z niepełnosprawnością może otrzymać pracodawca zatrudniający taką osobę na podstawie: umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Nie może o nie natomiast wnioskować pracodawca, zatrudniający OzN na podstawie umów cywilnoprawnych, na przykład umowy zlecenia. Dofinansowanie nie przysługuje ponadto na pracownika, posiadającego ustalone prawo do emerytury, i zaliczonego do umiarkowanego lub lekkiego stopnia niepełnosprawności.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby otrzymać dofinansowanie?
Po pierwsze: należy zatrudniać osobę niepełnosprawną zgodnie z przepisami prawa pracy. W przypadku zatrudniania co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty, wymagane jest osiągnięcie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych na poziomie co najmniej 6%. Jeśli pracodawca zatrudnia mniej niż 25 osób w przeliczeniu na pełne etaty, wymóg ten go nie dotyczy.
Ponadto pracodawca ma obowiązek posiadania dokumentu potwierdzającego status pracownika jako osoby niepełnosprawnej od pierwszego dnia zatrudnienia. Dokumentem tym może być między innymi: orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, orzeczenie o niezdolności do pracy oraz decyzja o przyznaniu renty.
Kolejnym wymogiem jest wykazanie tzw. efektu zachęty w związku z zatrudnieniem pracownika z niepełnosprawnością. Istnieje on, gdy:
- w momencie zatrudnienia pracodawca wie o niepełnosprawności pracownika;
- w miesiącu zatrudnienia OzN wykazał efekt zachęty metodą ilościową lub metodą jakościową;
- dofinansowanie jest pomocą konieczną, aby możliwe było zatrudnienie osoby z niepełnosprawnością.
Na liście wymogów znajduje się ponadto terminowe wypłacanie wynagrodzenia pracownika, składek na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczek na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń. Co więcej, wynagrodzenie to musi być wypłacane ze środków innych niż publiczne. Zastrzeżono również formę wypłaty: wynagrodzenie ma być przekazane na rachunek bankowy pracownika lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej. Ostatnim wymogiem jest nieposiadanie zobowiązań wobec PFRON w kwocie powyżej 100 zł.
Jakie są kwoty dofinansowań wynagrodzeń z PFRON?
Kwota miesięcznego dofinansowania uzależniona jest przede wszystkim od stopnia niepełnosprawności pracownika:
- 2760 zł – w przypadku pracowników zaliczonych do znacznego stopnia niepełnosprawności,
- 1550 zł – w przypadku pracowników zaliczonych do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności,
- 575 zł – w przypadku pracowników zaliczonych do lekkiego stopnia niepełnosprawności.
Kwoty te zwiększa się w przypadku stwierdzenia u pracownika schorzenia szczególnego. Do schorzeń tych zaliczają się: choroby psychiczne (02-P), upośledzenie umysłowe (01-U), całościowe zaburzenia rozwojowe (12-C), epilepsja (06-E), a także choroby oczu (04-O) w stopniu znacznym i umiarkowanym.
Dofinansowanie może być zwiększone odpowiednio o:
- 1380 zł dla pracownika ze znacznym stopniem,
- 1035 dla pracownika posiadającego stopień umiarkowany,
- 690 zł w odniesieniu do pracownika ze stopniem lekkim.
Wysokość miesięcznego dofinansowania jest ponadto uzależniona od wymiaru czasu pracy pracownika niepełnosprawnego. PFRON wypłaca je w wysokości proporcjonalnej do wymiaru etatu pracownika. Wyżej podane kwoty dotyczą zatrudnienia w wymiarze pełnego etatu.
W jakich sytuacjach dofinansowanie nie zostanie przyznane?
PFRON nie uwzględni wniosku w kilku przypadkach. Oto niektóre z nich:
- wynagrodzenie zostało przekazane pracownikowi gotówką, a nie przelewem na rachunek bankowy;
- wypłata wynagrodzenia miała miejsce po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie;
- pracodawca poniósł miesięczne koszty płacy z uchybieniem ustawowych terminów przekraczającym 14 dni;
- firma posiada zaległości w zobowiązaniach wobec Funduszu na kwotę powyżej 100 zł.
Jak wyglądają procedury?
W praktyce obsługa systemu dofinansowań jest dla wielu przedsiębiorców problematyczna. Już samo wyliczenie wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami, w firmie, gdzie występuje wysoka rotacja pracowników, może stanowić wyzwanie. Precyzyjne obliczenie kwoty przysługującego dofinansowania, a także terminowe złożenie odpowiednich wniosków zabierają mnóstwo czasu. Decydując się na zatrudnienie OzN, bez wątpienia warto zdać się na profesjonalną obsługę PFRON.
Katarzyna Wacławska